Η βαμβακάδα των πεύκων

Η βαμβακίαση των πεύκων είναι ένα φαινόμενο ασθένειας των δένδρων που οφείλεται στο κοκκοειδές ημίπτερο έντομο Marchalina hellenica. Το έντομο αυτό ζει στα πεύκα, από τα οποία τρέφεται απομυζώντας τους χυμούς του. Κάτω από φυσιολογικές συνθήκες δεν αποτελεί απειλή για τα πεύκα. Οι μελισσοκόμοι όμως της Ελλάδας, εκμεταλλευόμενοι το γεγονός πως από αυτή τη διαδιακασία τα πεύκα βγάζουν στην επιφάνεια του κορμού τους πευκόμελο.^[2]

---

 

Εξάπλωση - Συμπτώματα

Τα στάδια, από τα οποία διέρχεται το έντομο, είναι: αυγό , προνύμφη (3 στάδια) , ενήλικο/ακμαίο. Έχει μια γενιά το χρόνο (δηλαδή τα στάδια του βιολογικού κύκλου ολοκληρώνονται μόνο μια φορά ανά έτος) και το ακμαίο εμφανίζεται στα δέντρα μετά τα μέσα Μαρτίου (αναλόγως της περιοχής και των θερμοκρασιών που επικρατούν). Ο τρόπος αναπαραγωγής του γίνεται παρθενογενετικά, ενώ στη φύση συναντώνται κυρίως τα θηλυκά άτομα του εντόμου.^[3]

Τα προσβεβλημένα πεύκα έχουν εμφανίζουν σταδιακά καχεκτικοτητα.
Τα μελιτώματα που αποβάλλονται από το έντομο, καλύπτουν τον κορμό, τους κλάδους και τις βελόνες των πεύκων. Τα συμπτώματα αυτά προοδευτικά επιδεινώνονται με την εμφάνιση της «καπνιάς», μειώνοντας έτσι τη φωτοσυνθετική δραστηριότητά του φυτού. Το αποτέλεσμα της προσβολής είναι οι παρατηρούμενες ξηράνσεις κλάδων ή και ολόκληρων δένδρων μετά από μεγάλη και πολύχρονη προσβολή.^[1]

---

Καταπολέμηση

• Αρχικά θα πρέπει να υπάρξει παρακουλούθη του πληθυσμού.
• Η καλύτερη μέθοδος είναι «ολοκληρωμένη καταπολέμηση», στην οποία αποφεύγεται η επέμβαση με χημικα την Άνοιξη, που είναι η κύρια περίοδος αρπακτικής δραστηριότητας του ωφελίμου εντόμου Ν. kartliana και ακολουθεί η επέμβαση με τα εγκεκριμένα εντομοκτόνα τον Ιούνιο (ανάλογα με την περιοχή) κατά την εποχή εκκόλαψης των ερπουσών προνυμφών.^[1]
• Τρόπο αντιμετώπισης αποτελεί επίσης και η πλύση των δέντρων με νερό, αλλά κάτι τέτοιο περιορίζεται σε αστικές/εύκολα προσβάσιμες περιοχές. ^[2]
• Στην αντιμετώπιση του εντόμου μπορεί να βοηθήσουν και τα καλλιεργητικά μέτρα που στοχεύουν στην ευρωστία του δένδρου και στην αποφυγή τραυματισμών.
• Η αφαίρεση προσβεβλημένων από το έντομο κλαδίσκων ως τις αρχές Μαΐου, προτού αρχίσουν οι εκκολάψεις, περιορισμός της κόμης και ανανεωτικά κλαδέματα.

---

Αντιμετώπιση με Εντομοκόλα

Η καταπολέμηση της ασθένειας με τοξικά εντομοκτόνα δεν επιτρέπεται σε κατοικημένες περιοχές.
Με φθηνές χάρτινες ταινίες από το σουπερμάρκετ και μια οικολογική εντομολογική κόλλα μαστίχης, μπορει να ελέγχθει ο πληθυσμός της Μarchalina hellenica σε κατοικημένες περιοχές.
Οι ταινίες με την κόλλα πρέπει να τοποθετηθούν την κατάλληλη εποχή, όταν δηλαδή το έντομο θα αρχίσει να κυκλοφορεί, εκεί γύρω στον Μάρτιο. Ολο τον χρόνο κρύβεται στις σχισμές του δέντρου και δεν μπορεί να καταπολεμηθεί. Βγαίνει με τις πρώτες ζέστες.
Πρέπει όμως να μην τοποθετηθεί πολύ ψηλά, ώστε να μην υπάρχει κίνδυνος να κολλήσουν σε αυτήν τα πουλιά, αλλά ούτε και πολύ χαμηλά, για να μην τη φτάνουν γάτες και σκύλοι.
Το επάνω μέρος των πεύκων καθαρίζεται με νερό υπό πίεση, τα έντομα πέφτουν κατώ και οι ταινίες τα εμποδίζουν να επιστρέψουν στο πεύκο. Για την αντιμετώπιση του προβλήματος προτείνεται απομάκρυνση των εντόμων από τα δέντρα κατά την περίοδο ωοτοκίας (Μάρτιος- Απρίλιος). ^[4]