Spiroxamine 40, Difenoconazole 5 EC

Πληροφορίες για την δραστική ουσία

Η spiroxamine είναι συστηματικό μυκητοκτόνο επαφής και διασποράς, με εξειδικευμένη δράση κυρίως κατά του ωιδίου, ιδιαίτερα σε σιτηρά και αμπέλι.
🔹 Χημική ομάδα: Spiroketalamines (αμινοαλκοόλες - μορφολινοειδή, SBIs).
🔹 FRAC Group: 5 - Sterol biosynthesis inhibitors (SBI, διαφορετικός υπο‑στόχος από τις τριαζόλες DMI - Group 3).
🔹 Μοριακός τύπος: C₁₈H₃₅NO₂.
​- Σκεύασμα: Συνήθως ως γαλακτωματοποιήσιμο συμπύκνωμα (EC), συχνά σε μίγματα με τριαζόλες (π.χ. tebuconazole, prothioconazole) για διεύρυνση φάσματος.

Μηχανισμός δράσης:
🔹 Το spiroxamine ανήκει στους αναστολείς βιοσύνθεσης στερολών (SBI), αλλά στοχεύει διαφορετικά ένζυμα από τις κλασικές τριαζόλες.
🔹 Παρεμβαίνει σε στάδια της βιοσύνθεσης εργοστερόλης διαφορετικά από την C14‑demethylase, τροποποιώντας κρίσιμα ένζυμα της οδού στερολών.
🔹 Η διαταραχή της εργοστερόλης οδηγεί σε αστάθεια και δυσλειτουργία της κυτταρικής μεμβράνης, διαρροή κυτταρικού περιεχομένου και αναστολή ανάπτυξης των υφών.
​- Παρουσιάζει προληπτική, θεραπευτική και «ερυκαντική» δράση σε πρώιμα στάδια μόλυνσης, ιδιαίτερα σε ωίδιο.

Φάσμα δράσης:
🔹 Η spiroxamine είναι εξειδικευμένο μυκητοκτόνο έναντι ωιδίων, με κύριες χρήσεις:
🔹 Σιτηρά: Blumeria graminis f. sp. tritici (ωίδιο σιταριού), άλλα ωίδια σιτηρών· σε μίγματα προσφέρει βελτιωμένη δράση και σε σκωριάσεις ως μέρος συνδυασμού.
🔹 Αμπέλι: Erysiphe necator (ωίδιο αμπέλου) ως προστατευτικό και θεραπευτικό μυκητοκτόνο.
​- Άλλες καλλιέργειες: Σε ορισμένα σκευάσματα αναφέρεται χρήση και σε άλλες καλλιέργειες με προβλήματα ωιδίων, ανάλογα με τις τοπικές εγκρίσεις.
🔹 Δεν στοχεύει ωομύκητες (περονόσποροι) ή εδάφιους παθογόνους μύκητες - για αυτά απαιτούνται άλλα μυκητοκτόνα.

Συμπεριφορά στο φυτό & ιδιότητες:
🔹 Συστηματική δράση: Απορροφάται από τα φύλλα και τους πράσινους ιστούς και μετακινείται ακροπετικά μέσω του ξυλώδους (xylem‑mobile).
🔹 Translaminar κίνηση: Διαπερνά την εφυμενίδα και κατανέμεται στο πάχος του φύλλου, προστατεύοντας και μη ψεκασμένες επιφάνειες.
​- Ισχυρή προληπτική και θεραπευτική δράση έναντι ωιδίων, με δυνατότητα περιορισμού εγκατεστημένων μολύνσεων όταν εφαρμόζεται στα πρώιμα στάδια συμπτωμάτων.
🔹 Συνήθως προσφέρει διάρκεια δράσης περίπου 10-14 ημέρες σε καλά αναπτυγμένη καλλιέργεια, ανάλογα με δόση, πίεση μόλυνσης και μίγμα.

Φυσικοχημικές ιδιότητες:
🔹 Φυσική κατάσταση: Λιπαρό υγρό, άχρωμο έως ελαφρά κίτρινο.
🔹 Διαλυτότητα στο νερό: Μέτρια προς χαμηλή (τιμές επιπέδου mg/L, επαρκής για βιοδιαθεσιμότητα αλλά όχι έντονα υδατοδιαλυτή).
​- Log Kow: Τιμές γύρω στο 3-4, έντονα λιπόφιλο, με τάση προσρόφησης στην οργανική ουσία.
🔹 Πτητικότητα: Χαμηλή, πρακτικά μη πτητικό σε αγροτικές συνθήκες.
​- Εμμονή στο περιβάλλον: Σε εδάφη παρατηρούνται DT₅₀ από μερικές εβδομάδες έως λίγους μήνες, ανάλογα με τον τύπο εδάφους και τις κλιματικές συνθήκες.

Οικοτοξικολογικό προφίλ:
🔹 Θηλαστικά (οξεία τοξικότητα): Μέτρια οξεία τοξικότητα από του στόματος, χαμηλότερη τοξικότητα από το δέρμα και ελαφρώς έως μέτρια τοξικότητα από εισπνοή.
🔹 Ερεθιστικότητα: Ισχυρά ερεθιστική για τα μάτια, μέτρια ερεθιστική για το δέρμα· μπορεί να προκαλέσει δερματική ευαισθητοποίηση σε ευαίσθητα άτομα.
🔹 Χρόνιες επιδράσεις: Σε μακροχρόνιες μελέτες σε τρωκτικά τα κυριότερα ευρήματα σχετίζονται με ερεθισμό βλεννογόνων και δέρματος, μείωση σωματικού βάρους και ηπατικές επιδράσεις σε υψηλές δόσεις· δεν προέκυψε σαφής καρκινογόνος δράση στα επίπεδα δόσεων που εξετάστηκαν.
🔹 Υδρόβιο περιβάλλον: Μπορεί να είναι τοξική για υδρόβιους οργανισμούς (ψάρια, ασπόνδυλα) σε σχετικά χαμηλές συγκεντρώσεις, γεγονός που επιβάλλει αποφυγή απορροής και προστατευτικές ζώνες.
​- Μη στοχευόμενοι οργανισμοί: Η τοξικότητα σε ωφέλιμα αρθρόποδα και γαιοσκώληκες είναι γενικά περιορισμένη όταν χρησιμοποιείται σύμφωνα με τις οδηγίες, αλλά απαιτείται τήρηση Ορθής Γεωργικής Πρακτικής.

Πλεονεκτήματα:
🔹 Εξειδικευμένη, ιδιαίτερα ισχυρή δράση κατά του ωιδίου με προληπτικό, θεραπευτικό και ερριζαντικό χαρακτήρα, ιδανική για σιτηρά και αμπέλι.
🔹 Συστηματικό και translaminar, προσφέρει γρήγορη διανομή στον ιστό και προστασία νέας βλάστησης όταν συνδυάζεται με κατάλληλη δόση και χρονισμό.
🔹 Διαφορετικός υπο‑στόχος στερολικής οδού σε σχέση με τις τριαζόλες, χρήσιμο εργαλείο σε μίγματα / εναλλαγές για διαχείριση ανθεκτικότητας στα SBIs.
🔹 Σε συνδυασμούς (π.χ. με triazoles ή SDHIs) μπορεί να διευρύνει το φάσμα δράσης (ωίδια + σκωριάσεις + κηλιδώσεις) και να αυξήσει τη συνολική αποτελεσματικότητα του σχήματος.

Περιορισμοί:
🔹 Στενά εστιασμένο φάσμα: Είναι κυρίως «εργαλείο για ωίδια» και δεν επαρκεί μόνο του για άλλα σημαντικά παθογόνα (π.χ. περονόσποροι, εδάφιοι μύκητες).
🔹 Ανήκει στην κατηγορία SBIs (sterol biosynthesis inhibitors) όπου υπάρχει κίνδυνος ανάπτυξης ανθεκτικών πληθυσμών· απαιτείται εναλλαγή ομάδων FRAC και χρήση μιγμάτων.
🔹 Οικοτοξικολογικοί περιορισμοί σε υδρόβιο περιβάλλον και ερεθιστικότητα για τον χρήστη επιβάλλουν αυστηρή τήρηση ΜΑΠ, ζωνών προστασίας και οδηγιών ετικέτας.
🔹 Η επίμονη χρήση μονομερούς «λογικής ωιδίου» με SBIs μπορεί να οδηγήσει σε μείωση ευαισθησίας των πληθυσμών, άρα συνιστάται ένταξη σε προγράμματα Ολοκληρωμένης Φυτοπροστασίας (IPM).

---

---

Πληροφορίες για την δραστική ουσία Difenoconazole

Το Difenoconazole είναι διασυστηματικό μυκητοκτόνο (τριαζόλη) ευρέος φάσματος, με προληπτική και θεραπευτική δράσης, που ανήκει στους Demethylation Inhibitors (DMI), FRAC Group 3.

Χημική ταυτότητα:
🔹 Χημική ομάδα: Τριαζόλες - Demethylation Inhibitors (DMI), FRAC Code 3 (αναστολείς C14-demethylase στη βιοσύνθεση στερολών).
🔹 Δραστική ουσία: Difenoconazole (Ref: CGA 169374).
🔹 Μοριακός τύπος: C₁₉H₁₇Cl₂N₃O₃.
🔹 Τυπικές μορφές σκευασμάτων: 25% EC, 25-30% ME/EC σε μίγματα, 3-10% FS για επενδύσεις σπόρου, αλλά και SC/OD σε συνδυασμούς με άλλες δραστικές.

Μηχανισμός δράσης:
🔹 Αναστέλλει το ένζυμο C14-demethylase (CYP51) στη βιοσύνθεση εργοστερόλης, βασικού συστατικού των κυτταρικών μεμβρανών των μυκήτων.
🔹 Η έλλειψη εργοστερόλης και η συσσώρευση τοξικών ενδιάμεσων στερολών οδηγούν σε διαταραχή της μεμβράνης, αναστολή ανάπτυξης, παύση σποριοβλάστησης και τελικά θάνατο των μυκήτων.
🔹 Διασυστηματική και translaminar δράση: απορροφάται από τα φύλλα/σπόρους, μετακινείται κυρίως ακροπεταλικά μέσω ξυλώματος και προστατεύει τη νέα βλάστηση.
🔹 Δράση: προληπτική, θεραπευτική πρώιμων μολύνσεων και σε κάποιο βαθμό αντισποριογόνος.

Φάσμα δράσης - Καλλιέργειες:
🔹 Ευρύ φάσμα ενάντια σε Ασκομύκητες (ascomycetes) και Βασιδιομύκητες (basidiomycetes): κηλιδώσεις φύλλων, ωίδια, σκωρίαση, ανθράκνωση, σήψεις στελεχών και ριζών, κηλιδώσεις/σήψεις καρπών, smuts (σε επενδύσεις σπόρου).
🔹 Ενδεικτικές καλλιέργειες (ανάλογα με τις ετικέτες): σιτηρά (σιτάρι, κριθάρι, βρώμη, σίκαλη, τριτικάλε), ελαιοκράμβη, ζαχαρότευτλα, πατάτα, τομάτα και άλλα λαχανικά, βαμβάκι, καλαμπόκι, καρποφόρα (μηλοειδή, πυρηνόκαρπα), αμπέλι, σπορόφυτα/φυτώρια.

Αντοχή - FRAC & διαχείριση:
🔹 FRAC Group 3 (DMI): μεσαίος κίνδυνος ανάπτυξης ανθεκτικότητας, έχουν καταγραφεί μηχανισμοί αντοχής (μεταλλάξεις στο CYP51) σε διάφορους παθογόνους μύκητες.

Συνιστάται:
🔹 Χρήση σε εναλλαγή ή μίγματα με άλλες ομάδες FRAC (π.χ. SDHI, QoI, multi-site),
🔹 Περιορισμός αριθμού εφαρμογών ανά καλλιεργητική περίοδο,
🔹 Αποφυγή επαναλαμβανόμενης μονοχρησιμοποίησης του ίδιου DMI σε όλη τη σεζόν.

Περιβαλλοντική συμπεριφορά - Οικοτοξικολογία:
🔹 Γενικά μέτρια εμμονή στο έδαφος, σχετικά χαμηλή πτητικότητα· μπορεί να παρουσιάσει μέτρια τάση προσρόφησης σε οργανική ουσία και λεπτόκοκκα εδάφη, με βραδεία βιοαποικοδόμηση ανάλογα με τις συνθήκες.
🔹 Μέλισσες: η EFSA έχει ταξινομήσει το difenoconazole ως χαμηλού οικοτοξικολογικού κινδύνου για τις μέλισσες σε εγκεκριμένες χρήσεις· ωστόσο νεότερες μελέτες σε μέλισσες και άγριους επικονιαστές δείχνουν ότι μπορεί να προκαλέσει υποθανατηφόρες επιδράσεις (συμπεριφορά, ανοσολογικές/αιμοκυτταρικές μεταβολές) σε έκθεση υπολειμμάτων ή σε μίγματα με άλλα φυτοπροστατευτικά.
🔹 Άλλα μη-στόχος είδη: πειραματικά δεδομένα δείχνουν ότι μπορεί να προκαλέσει τοξικές επιδράσεις σε ψάρια, υδρόβιους οργανισμούς, θηλαστικά και εδαφόβια πανίδα μέσω μηχανισμών που σχετίζονται με οξειδωτικό στρες και μιτοχονδριακές διαταραχές, αν και τα ρυθμιστικά όρια χρήσης έχουν τεθεί ώστε ο κίνδυνος να παραμένει αποδεκτός.

Πλεονεκτήματα:
🔹 Διασυστηματικό μυκητοκτόνο ευρέος φάσματος με ισχυρή προστατευτική και θεραπευτική δράση σε μεγάλο εύρος καλλιεργειών και ασθενειών.
🔹 Καλή υπολειμματική δράση και προστασία νέας βλάστησης λόγω συστηματικότητας και translaminar κίνησης.
🔹 Υψηλή συμβατότητα με πολλά άλλα μυκητοκτόνα σε έτοιμα μίγματα (π.χ. με QoI, SDHI ή multi-site), χρήσιμο εργαλείο σε προγράμματα ολοκληρωμένης διαχείρισης ασθενειών (IPM).

Μειονεκτήματα / Περιορισμοί:
🔹 Κίνδυνος ανάπτυξης ανθεκτικότητας λόγω μονο-ειδικού σημείου δράσης (DMI, FRAC 3) - απαιτείται αυστηρή τήρηση στρατηγικών FRAC (εναλλαγές ομάδων, μίγματα, περιορισμός εφαρμογών).
🔹 Πιθανές επιπτώσεις σε μη-στόχους οργανισμούς (μέλισσες, υδρόβια, εδαφόβια και θηλαστικά) σε περίπτωση κακής χρήσης ή συνδυασμών με άλλα φυτοφάρμακα, παρότι οι εγκεκριμένες χρήσεις θεωρούνται αποδεκτού κινδύνου.
🔹 Δεν παρέχει multi-site δράση, δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως μοναδική στρατηγική σε καλλιέργειες/παθογόνα με γνωστό ιστορικό αντοχής σε DMI.

---

---