Το Eriosoma lanigerum, γνωστό και ως Ματόψειρα ή Μαλλιαρή αφίδα της μηλιάς ή Βαμβακάδα της μηλιάς, είναι ένα έντομο της οικογένειας Aphididae. Αποτελεί σημαντικό παράσιτο της μηλιάς, με ευρεία γεωγραφική κατανομή, περιλαμβανομένης της Μέσης Ανατολής, της Ευρώπης, της Αμερικής και άλλων περιοχών του κόσμου.
Χαρακτηριστικά:
🔹 Το έντομο καλύπτεται με λευκή, βαμβακόμορφη έκκριση, που μοιάζει με μαλλί – χαρακτηριστικό γνώρισμα που οδήγησε στην κοινή του ονομασία.
🔹 Σχηματίζει αποικίες σε νεαρούς βλαστούς, μίσχους, κορμό, ρίζες και άλλους ευαίσθητους ιστούς των φυτών.
🔹 Σε αντίθεση με άλλες αφίδες, ο βιολογικός κύκλος και η επιβίωση του εντόμου εξαρτώνται αποκλειστικά από τις πτερωτές, παρθενογενετικές και ζωοτόκες μορφές.
🔹 Σπανίως, ορισμένα άπτερα θηλυκά μπορεί να εναποθέσουν αυγά το φθινόπωρο, όμως αυτά συνήθως δεν εξελίσσονται περαιτέρω.
🔹 Πολλαπλές γενιές εμφανίζονται κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, με έντονη δραστηριότητα και προσβολές κυρίως στα κύρια κλαδιά των δένδρων.
🔹 Η εξάπλωση των αφίδων γίνεται κυρίως με τις νεαρές άπτερες νύμφες, που σέρνονται ή παρασύρονται από τον άνεμο, μετακινώντας το έντομο από δέντρο σε δέντρο.
🔹 Περιστασιακά, πτερωτές αφίδες εμφανίζονται και κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.
Ζημιές:
🔹 Δημιουργία όγκων σε βλαστούς και κορμό, που εμποδίζουν την ανάπτυξη καρποφόρων οφθαλμών.
🔹 Μειωμένη ζωτικότητα των δέντρων και παραμόρφωση νεαρών φυτών.
🔹 Δευτερογενείς μολύνσεις από παθογόνα μύκητες.
Οι προσβολές είναι ιδιαίτερα καταστροφικές για:
🔹 Νεαρά δένδρα σε φυτώρια
🔹 Νέες φυτείες
🔹 Η παρατεταμένη παρουσία του εντόμου μπορεί να οδηγήσει σε μείωση της παραγωγής και μικρότερη διάρκεια ζωής του δέντρου.
Σημασία και καραντίνα:
🔹 Το E. lanigerum θεωρείται έντομο καραντίνας σε πολλές χώρες.
🔹 Η παρουσία του σε εισαγόμενα φρούτα ή φυτικό υλικό απαγορεύεται, και η ανίχνευσή του μπορεί να οδηγήσει σε κατάσχεση ή καταστροφή φορτίων.
Χαρακτηριστικά:
🔹 Το έντομο καλύπτεται με λευκή, βαμβακόμορφη έκκριση, που μοιάζει με μαλλί – χαρακτηριστικό γνώρισμα που οδήγησε στην κοινή του ονομασία.
🔹 Σχηματίζει αποικίες σε νεαρούς βλαστούς, μίσχους, κορμό, ρίζες και άλλους ευαίσθητους ιστούς των φυτών.
🔹 Σε αντίθεση με άλλες αφίδες, ο βιολογικός κύκλος και η επιβίωση του εντόμου εξαρτώνται αποκλειστικά από τις πτερωτές, παρθενογενετικές και ζωοτόκες μορφές.
🔹 Σπανίως, ορισμένα άπτερα θηλυκά μπορεί να εναποθέσουν αυγά το φθινόπωρο, όμως αυτά συνήθως δεν εξελίσσονται περαιτέρω.
🔹 Πολλαπλές γενιές εμφανίζονται κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, με έντονη δραστηριότητα και προσβολές κυρίως στα κύρια κλαδιά των δένδρων.
🔹 Η εξάπλωση των αφίδων γίνεται κυρίως με τις νεαρές άπτερες νύμφες, που σέρνονται ή παρασύρονται από τον άνεμο, μετακινώντας το έντομο από δέντρο σε δέντρο.
🔹 Περιστασιακά, πτερωτές αφίδες εμφανίζονται και κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.
Ζημιές:
🔹 Δημιουργία όγκων σε βλαστούς και κορμό, που εμποδίζουν την ανάπτυξη καρποφόρων οφθαλμών.
🔹 Μειωμένη ζωτικότητα των δέντρων και παραμόρφωση νεαρών φυτών.
🔹 Δευτερογενείς μολύνσεις από παθογόνα μύκητες.
Οι προσβολές είναι ιδιαίτερα καταστροφικές για:
🔹 Νεαρά δένδρα σε φυτώρια
🔹 Νέες φυτείες
🔹 Η παρατεταμένη παρουσία του εντόμου μπορεί να οδηγήσει σε μείωση της παραγωγής και μικρότερη διάρκεια ζωής του δέντρου.
Σημασία και καραντίνα:
🔹 Το E. lanigerum θεωρείται έντομο καραντίνας σε πολλές χώρες.
🔹 Η παρουσία του σε εισαγόμενα φρούτα ή φυτικό υλικό απαγορεύεται, και η ανίχνευσή του μπορεί να οδηγήσει σε κατάσχεση ή καταστροφή φορτίων.